مهدی رحیمی

حجاب؛ سنت ملی ایرانی ها و یک دستور قرآنی

با توجه به تعريف فرهنگ و نمونه اي مثالي که ذکر شد، به حجاب و فرهنگ پوشش در ايران قبل از ورود اسلام را بررسي مي کنيم.

حجاب؛ سنت ملی ایرانی ها و یک دستور قرآنی

گیلان خبر: من به شخصه معتقدم در جامعه امروزي مقالات بايد کوتاه اما پر محتوا باشد تا مخاطب هم ميل به خواندن و هم فکـــر کردن را داشته باشد، به دين جهت سعي شده در کوتاه ترين قلم اصل فکـــر بيــان شود.

به نظرم هر شخص براي اينکه مُــد را مد نظر قرار دهد، اول بايد به سراغ پيشينه خود برود، اينکه ايا خود جـــزء مد افرينان است، يا مد پذيران. ايران مـــا داراي فرهنگی بزرگ است که ابر قدرت هاي جهان امروز، حرفي دربرابر فرهنگ مــا ندارند و اگر بخواهيم مثالي راحت برايتان عنوان کنيم ، بهترين آن ورزش چوگان است، ريشه بازي چوگان به قبايل ايراني تبار در زمان سلطنت داريوش اول برمي‌گردد، پس از آن نيز تا حکمفرما شدن سلطنت هخامنشيان بر پرشيا، اين بازي در ميان ايرانيان مرسوم بود. (1)

هر کشوري تاريخ خود را دارد، و اين که داراي نوع رفتار، سبک زندگي، دين، و نوع پوشش و غيره ، همه و همه ميشود فرهنگ يک کشور...

واژه‌شناسي فرهنگ در زبان فارسي:
  فرهنگ فارسي معين واژه‌ي «فرهنگ» را مرکب از دو واژه ی«فر» و «هنگ» به معناي ادب، تربيت، دانش، علم، معرفت و آداب و رسوم تعريف کرده‌است.

با توجه به تعريف فرهنگ و نمونه اي مثالي که ذکر شد، به حجاب و فرهنگ پوشش در ايران قبل از ورود  اسلام را بررسي مي کنيم.


طبق تحقيق که در منابع مختلف از دوره مادها، دوره پارسي ها (هخامنشيان)، دوره اشکانيان، دوره ساسانيان داشتم، انديشمندان با توجه به آثار باستاني به جا مانده از هر يک از اين سلسله ها به پوشش زنان ايراني اشاره کرده و حتي در جايي خواندم: هنگامي که سه تن از دختران کسري، پادشاه ساساني، را با ثروت فراواني از اموال، براي عمر آوردند، شاهزادگان ايراني را در برابر عمر در حالي که با پوشش و نقاب، خود را پوشانده بودند، ايستاندند، خليفه دستور داد، با آوازي بلند بر آنان فرياد کشند که: پوشش از چهره برگيريد تا مسلمانان آنها را ببينند و خريداران پول بيشتري به پاي آنها بريزند. دوشيزگان ايراني از برهنه کردن صورت خودداري کردند و مشت بر سينه نماينده عمر زدند و آنان را از خود دور ساختند. خليفه خشمناک شد و خواست با تازيانه آنان را بيازارد، در حاليکه شاهزادگان ايراني مي گريستند. حضرت علي(عليه السلام) به عمر فرمودند: در رفتارت مدارا کن؛ از پيغمبر خدا(صلي الله عليه وآله) شنيدم که مي فرمود : «بزرگ و شريف هر قومي را که خوار و فقير شده، گرامي بداريد». عمر پس از شنيدن فرمايش حضرت علي (عليه السلام) آتش خشمش فرو نشست. سپس حضرت اضافه کرد: «با دختران ملوک نبايد معامله دختران بازاري (کنيزان) کرد.»(2)
لذا زنان ساساني نيز از پوشش و حتي نقاب براي پوشاندن چهره استفاده ميكردند .
با توجه مطالب فوق الذکر متوجه وقار و سنگيني پوشش زنان ايراني در قبل از اسلام مي شويم و به نظرم مي آيد که ما خود مي توانيم مــد ساز و يا سبک ساز باشيم.
و از زماني که اسلام، به عنوان کامل ترين دين وارد ايران شد، به زن به عنوان يک شخص واحد که فرقي ميان او و مرد جز جنيست انها نيست نگريست،قرآن برخلاف تورات و افكار يهودي، زن و مرد را مخلوقي از يك گوهر واحد يا نفس مشترك، كه خداوند آنرا در انسان دميده، ميداند، با اين تفاوت كه اول مرد را آفريده و سپس زن را و اين فاصله بمعناي فاصله زماني نيست بلكه اشاره به نوعي ارتباط و تعاقب و زوجيت است. (3)، اسلام حتي در زمينه حقوق اجتماعي نيز براي زن ارزش قائل است.  به زن در اجتماع نيز نقش مهم داده و در عرصه سياست و احراز حقوق اساسي خود از جمله انتخابات اعضاي حكومت، نقش او با مرد يكسان است. مثلاً براي اولين بار در تاريخ، زنها حق دخالت در سرنوشت خود را يافتند و پيامبر (ص) بنا بدستور قرآن (4) به زنها اجازه داد كه در انتخاب رئيس حكومت اسلامي در سطح وسيع و فراگير رأي بدهند (كه بنام «بيعت» معروف است). و در جاي ديگري (5) نيز اين دستور به پيامبر تكرار شده كه به زنان حق رأي بدهد و آنان را به قوانين مدني و جزائي جديد حكومتي آشنا سازد تا مشمول جرايم و مجازاتها قرار نگيرند؛ و اين هر دو نشانه مساوات زن و مرد هم در حقوق اساسي و هم در عمده حقوق مدني آنهاست.(6)
خوب مي بينيم اسلام براي زن ارزش والايي برخوردار است و او را در کرامات مساوي با مرد دانسته و  به نصّ قرآن كريم، انسان، خليفه و جانشين خدا بر روي زمين و مسئول ديگر مخلوقات اوست و بديهي است كه جانشين خداوند ناگزير داراي كرامت و شرافت بر ديگر مخلوقات زميني و صاحب سلطه بر آنها مي باشد. منصب عالي جانشيني خدا خودبه خود همراه كرامت و شرافت است و خداوند آنرا ذاتي او قرار داده و همراه هستي اش به او بخشيده است. و لذا بزرگي انسان و زن در اسلام کاملا مشهود است، همين اسلام زن را به داشتن حجاب دعوت مي کند، درباب نوع و معني حجاب بحث هاي زيادي وجود دارد، اما خلاصه موضوع حجاب را در اين ايه از ايات مربوط حجاب مي توان دريافت:« يا ايهاالنبي قل لازواجک و بناتک و نساءالمومنين يدنين عليهن من جلابيبهن ذلک ادني ان يعرفن فلا يوذين و کان الله غفورا رحيما» (اي پيامبر، به زنان و دخترانت و نيز به زنان مومنين بگو خود را بپوشانند تا شناخته نشوند و مورد اذيت قرار نگيرند. و خداوند بخشنده مهربان است).(7)
جلاب به معناي يک پوشش سراسري است؛ يعني زن بايد همه اندامش پوشيده باشد تا همچون گلي لطيف از دسترس هوسرانان مصون و محفوظ باشد.
و باز ميبينم قرآن، حجاب را براي حفظ و سلامت زن به کار مي برد، و در جهت تکريم زن است که حجاب معني پيدا مي کند.
اما اگر بخواهيم در جامعه امروزي، مثال هايي بياوريم فقط کافيست به نگاه "برخي" از نااهلان و دردسرهايي که براي نواميس مردم به وجود مي آورند توجه کنيد، حتي اگر قرار باشد آماري هم بگيريد ميبينيد آنان که پوشش و آرايش را حفظ مي کنند، کمتر در تيررس نااهلان قرار دارند.
در ادامه به ابعاد اجتماعي حجاب و نقش مهم آن در جامعه اشاره خواهد شد.

 

پی نوشت:
1ـ (منبع: سايت  farya.com) ، خوب فلان کشور بزرگ نمي توان ادعا کند که من خالق چوگان هستم، و حالا ما مي توانم خودمان در جهت گسترش و تبليغ و حتي زيبا تر کردن اين ورزش گــام برداريم.
2ـ http://www.tebyan.net
3ـ سوره اعراف 189/ زمر 6/ انعام 98.
4ـ سوره ممتحنه- آيه 12.
5ـ سوره توبه- آيه 71.
6ـ http://www.mullasadra.org
7ـ احزاب، آیه 59.

 

کد مطلب: 1070

ارسال نظر

پربازدیدها

انتخاب سردبیر